Home » ક્રિકેટના નિયમો અને માહિતી 

ક્રિકેટના નિયમો અને માહિતી 

ક્રિકેટ વિશેની માહિતી

મિત્રો ક્રિકેટ એ ભારતની ગલીઓમાં રમાતી રમત છે. આ લેખ હિન્દીમાં ક્રિકેટ વિશેની માહિતી (ક્રિકેટ રમતના નિયમો) પર છે. કોઈપણ રમત રમવા માટે કેટલાક નિયમો હોય છે. આ પોસ્ટમાં, અમે ક્રિકેટ રમવાના નિયમો વિશે ટૂંકમાં વાત કરીશું.

હિન્દીમાં ક્રિકેટના નિયમો

ક્રિકેટ રમતના ક્રિકેટ નિયમોના આવશ્યક નિયમો

ક્રિકેટના નિયમો બનાવે છે તે સંસ્થા ICC છે. ક્રિકેટ સમગ્ર વિશ્વમાં ICCના નેજા હેઠળ રમાય છે. ક્રિકેટ એ એક વિશાળ મેદાનમાં રમાતી આઉટડોર રમત છે. ક્રિકેટ રમવા માટે બેટ, બોલ, સ્ટમ્પ જરૂરી છે.

ક્રિકેટમાં, બે ટીમો એકબીજા સાથે રમે છે અને બેમાંથી એક ટીમ વિજેતા બને છે. દરેક ટીમમાં 11 ખેલાડીઓ છે. આ ખેલાડીઓમાં એક કેપ્ટન , એક વિકેટકીપર અને વાઈસ કેપ્ટન હોય છે . ક્રિકેટમાં ત્રણ પ્રકારના ખેલાડીઓ હોય છે. જે માત્ર બેટ્સમેન છે . બીજું, જેઓ બોલર છે અને ત્રીજા પ્રકારના ખેલાડીઓ જેઓ બેટિંગ અને બોલિંગ બંને કરે છે. આ પ્રકારના ખેલાડીને ક્રિકેટની ભાષામાં ઓલરાઉન્ડર કહેવામાં આવે છે.

ક્રિકેટ ટેસ્ટ અને ODI બે પ્રકારના હોય છે. ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં ચાર ઇનિંગ્સ છે. દરેક દાવ 90 ઓવર અને એક દિવસની હોય છે. દરેક ટીમ 2 ઇનિંગ્સ રમે છે. ODI ક્રિકેટના ફોર્મેટમાં 50 ઓવરની રમતનો સમાવેશ થાય છે. ODIમાં કુલ 2 ઇનિંગ્સ છે અને બંને ટીમો 1-1 ઇનિંગ્સ રમે છે.

આજકાલ ક્રિકેટનું નવું ફોર્મેટ T20 પણ ચાલી રહ્યું છે. આ ફોર્મેટમાં 20 ઓવરની રમત છે. ICC આ ફોર્મેટમાં વર્લ્ડ કપનું પણ આયોજન કરે છે. ભારતમાં દર વર્ષે યોજાતી IPL પણ આ ફોર્મેટમાં જ થાય છે. કાં તો ટીમે પહેલા બેટિંગ કરવી પડશે અથવા બોલિંગ કરવી પડશે. તે ટોસ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે, જે ટીમ ટોસ જીતે છે તે બેટિંગ અથવા બોલિંગ કરવાનો નિર્ણય કરે છે.

જ્યારે એક ટીમ પ્રથમ દાવમાં બેટિંગ કરે છે, ત્યારે બીજી ટીમ ફિલ્ડિંગ અને બોલિંગ કરે છે. ફિલ્ડિંગ ટીમ બીજા દાવમાં બેટિંગ કરે છે. ક્રિકેટની 1 ઓવર 6 બોલની હોય છે . ODIમાં, બોલર વધુમાં વધુ 10 ઓવર ફેંકી શકે છે જ્યારે T20Iમાં વધુમાં વધુ 4 ઓવર નાખવાનો નિયમ છે.

also read : સૌર ઉર્જા શું છે? 

ક્રિકેટમાં કેટલા અમ્પાયરો છે?

રમતના નિર્ણયો લેવા માટે અમ્પાયર હોય છે. ક્રિકેટમાં બે અમ્પાયર હોય છે જે ક્રિકેટના મેદાન પર હાજર હોય છે. ત્રીજા અમ્પાયર પણ છે જેને થર્ડ અમ્પાયર કહેવામાં આવે છે . જ્યારે મેદાન પરના અમ્પાયર નિર્ણય લેવામાં અસમર્થ હોય છે, ત્યારે થર્ડ અમ્પાયર નિર્ણય લે છે.

પ્રથમ દાવમાં બેટિંગ કરવા ઉતરેલી ટીમે રનનો લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યો હતો. બીજા દાવમાં બેટિંગ કરનારી ટીમ તે લક્ષ્યને હાંસલ કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. બેટિંગ કરનાર ટીમનો ઉદ્દેશ્ય શક્ય તેટલા વધુ રન બનાવવાનો છે.

બોલિંગ ટીમનો ઉદ્દેશ્ય શક્ય તેટલી વધુ વિકેટ લેવાનો અને વિરોધી ટીમને ઓછા સ્કોર સુધી મર્યાદિત રાખવાનો છે. જ્યારે કોઈપણ ટીમ 10 વિકેટ આઉટ થાય છે ત્યારે તેની ઈનિંગ્સ પૂરી થઈ ગઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે.

ક્રિકેટ ક્રિકેટમાં બેટિંગ, રન, આઉટ અને બોલિંગના નિયમો હિન્દીમાં રમતની માહિતી

ક્રિકેટના મેદાનમાં એક પીચ છે જેના બંને છેડે સ્ટમ્પ છે. એક છેડે બેટ્સમેન છે અને સ્ટમ્પની પાછળ વિકેટકીપર છે. બીજા છેડે, અન્ય બેટ્સમેન અને અમ્પાયર છે. બોલર પણ આ છેડેથી બોલ ફેંકે છે. મેદાન પરનો બીજો અમ્પાયર સ્ક્વેર લેગ પર ઊભો રહે છે.

ક્રિકેટમાં રન બનાવવાની ઘણી રીતો છે. બેટ્સમેન દોડીને અથવા ચોગ્ગા, છગ્ગા ફટકારીને રન લે છે. દોડીને લીધેલા રન 1, 2, 3 છે. જ્યારે બોલ જમીન સાથે અથડાય છે અને બાઉન્ડ્રી પાર કરે છે, ત્યારે તે ચોગ્ગા (4 રન) છે. જ્યારે બોલ નિશાનને ફટકાર્યા વિના સીધો મેદાનની બહાર આવે છે, ત્યારે તે સિક્સર (6 રન) છે. બોલ બેટને અથડાતો નથી પણ બેટ્સમેનને અથડાવે છે, તો પણ બેટ્સમેન ભાગીને રન લઈ શકે છે. આને લેગ બાય રન કહેવામાં આવે છે.

કોઈપણ બેટ્સમેનને આઉટ કરવા માટે અમુક નિયમો હોય છે. જો બોલર બેટ્સમેનના સ્ટમ્પના બેલને ડ્રોપ કરે છે, તો તે બેટ્સમેનને આઉટ ગણવામાં આવે છે. આ આઉટને બોલિંગ કહેવાય છે .

જો બેટ્સમેન શોટ ફટકારે છે અને બોલ ફિલ્ડરના હાથમાં નોંધ લીધા વિના આવે છે, તો તે આઉટ થાય છે. આ પ્રકારના આઉટને કેચ કહેવામાં આવે છે . આ સિવાય બેટ્સમેન રન આઉટ અથવા LPW દ્વારા પણ આઉટ થઈ શકે છે.

જો બેટ્સમેન ઇરાદાપૂર્વક અથવા આકસ્મિક રીતે બોલને કેચ કરીને સ્ટમ્પમાં જતા અટકાવે તો પણ તેને આઉટ ગણવામાં આવશે. આને હિટ વિકેટ કહેવાય છે . વિકેટકીપર પણ બેટ્સમેનને સ્ટમ્પિંગ કરીને આઉટ કરી શકે છે. જ્યારે બેટ્સમેનનો પગ ક્રિઝની બહાર આવે છે ત્યારે વિકેટકીપર સ્ટમ્પને ડ્રોપ કરે છે.

કોઈપણ ખેલાડીના આઉટ થયા બાદ તેને અપીલ કરવી જરૂરી છે. અમ્પાયર અપીલ વિના બેટ્સમેનને આઉટ આપતા નથી. જ્યારે કોઈ પણ ટીમની વિકેટ પડે છે ત્યારે બીજા ખેલાડીએ 3 મિનિટની અંદર ક્રિઝ પર આવવું પડે છે.

ક્રિકેટમાં નો બોલ, વાઈડ બોલ અને ડકવર્થ લુઈસનો નિયમ શું છે?

ક્યારેક ખોટો બોલ પણ બોલર ફેંકી શકે છે. જ્યારે બોલર સેટ નિયમ વિરુદ્ધ બોલ ફેંકે છે, તો તે નો બોલ છે. જ્યારે બોલરનો પગ ક્રિઝની બહાર જાય છે, ત્યારે પણ તેને નો બોલ કહેવામાં આવે છે. જો બોલ બેટ્સમેનની ઊંચાઈથી ઉપર જાય અથવા ફિલ્ડર ખોટી સ્થિતિમાં હોય તો પણ તે નો બોલ છે.

જ્યારે બોલર નો બોલ ફેંકે છે ત્યારે બેટ્સમેનને ફ્રી હિટ મળે છે . બેટ્સમેન માત્ર ફ્રી હિટમાં જ રનઆઉટ થઈ શકે છે. વાઈડ એક એવો બોલ છે જેમાં બોલને બેટ્સમેનથી એટલો દૂર ફેંકવામાં આવે છે કે તે રમી શકતો નથી. નો બોલ અને વાઈડ બોલ માટે, વિરોધી ટીમના સ્કોરમાં 1 વધારાનો રન ઉમેરવામાં આવે છે.

આ નિયમો સિવાય ક્રિકેટમાં બીજા પણ ઘણા રસપ્રદ નિયમો છે. વરસાદને કારણે વિક્ષેપિત થયેલી મેચને પૂર્ણ કરવા માટે ડકવર્થ -લુઈસનો નિયમ છે.

મિત્રો, તમને “હિન્દીમાં ક્રિકેટના નિયમો” અને “ક્રિકેટ વિશેની માહિતી” હિન્દીમાં ક્રિકેટ વિશેની માહિતી પરની આ પોસ્ટ કેવી લાગી ? જો તમને આપેલ માહિતી ગમતી હોય તો બીજા સાથે પણ શેર કરો.

1 thought on “ક્રિકેટના નિયમો અને માહિતી ”

  1. Pingback: ફૂટબોલનો રસપ્રદ ઇતિહાસ અને માહિતી - INDIBEAT

Leave a Reply

Your email address will not be published.